T.C.
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI
Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü
Yaygın Eğitim Enstitüsü

 

HALK EĞİTİMİ MERKEZLERİ
TÜKETİCİ EĞİTİMİ
KURS PROGRAMI

 

HAZIRLAYAN
Menevşe SARAÇOĞLU

 

ANKARA
2004
GİRİŞ

 

Tüketicinin korunması gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde olduğu gibi, ülkemizde de gittikçe önem kazanan güncelliğini koruyan karmaşık konulardan biridir.

 

            Ülkemizde tüketiciyi koruma alanındaki çalışmalar çok eski yıllara dayanmaktadır. Bunun en önemli örneği ise Ahilik teşkilatıdır. Bir toplumda tüm bireyler nihai tüketicidir.Bu bakımdan aslında tüketicinin korunması demek bir ülkede yaşayan insanların korunması demektir.

Günümüzde artık tüketicinin korunmasının gerekip gerekmediğini değil, bu korumanın nasıl ve kim tarafından yapıldığı üzerinde durulmaktadır. Devlet tüketicileri koruyucu ve aydınlatıcı tedbirler alır, tüketicilerin kendini koruyucu girişimlerini teşvik eder. Tüketicinin eğitimini sağlar.

Bu eğitimin sağlanması  için, Millî Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğüne bağlı Halk Eğitim Merkezleri’nde 60 ders saatinden oluşan “Tüketici Eğitimi Kursları”nın uygulamaya konulması plânlanmıştır.
           
Kursiyerler; Yaygın Eğitim Kurumları Yönetmeliğinin 101. maddesi:

“a) T.C. vatandaşı olmak. (Yabancı uyruklu olanlar için valilik izni gerekir.)
b) Yaygın eğitim etkinliklerinden yararlanmak için yaş sınırı yoktur.  Ancak ilköğrenim çağında bulunanlar devam ettikleri öğrenim kurumlarının öğrenime kapalı olduğu sürelerde etkinliklere katılabilirler.  Belirli yaş ve eğitim düzeyi programın özelliğine göre gerektiğinde aranır.”
kapsamına giren kursa kabul özelliklerini taşır nitelikte olmalıdır.

Programın uygulanmasında kursiyerlerin eğitim düzeyleri, ilgi ve gereksinimleri, çevre koşulları gibi etmenler göz önüne alınarak, gerektiğinde vatandaşlık bilgisi, girişimcilik, Atatürkçülük, belirli gün ve haftalar,  gibi konulara da yer verilecektir.  Kurslar Halk Eğitimi Merkezlerinde yürütülecek, olanaklar ölçüsünde konuyla ilgili çevredeki kurum, kuruluş ve işletmelerde uygulamalar yaptırılacaktır.

PROGRAMIN UYGULANMASIYLA İLGİLİ AÇIKLAMALAR

1. Öğretmen Yaygın Eğitim Kurumları Yönetmeliğinin kursiyerlere tanıdığı hak ve sorumlulukları öğretir.
2. Öğretim ortamı, çevre olanakları ve kursiyerlerin düzeyleri dikkate alınarak gerektiğinde konuların işleniş sırası ve konulara ayrılan süre değiştirilebilir.
3.  Dersin işleniş sürecinde konuların özelliğine uygun öğretim yöntem ve teknikleri kullanılır.
4.  Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel olarak yürütülür.
5. Kursta verilen bilgilerin kalıcı olabilmesi için, olanaklar ölçüsünde güncel gelişimlerin takip edilip, bunların sınıfta konuşularak tartışılması sağlanır.
6.  Konuların işlenişinde, ilgi çekmek ve kalıcılığı sağlamak amacıyla görsel ve işitsel eğitim araçlarından yararlanılır.
7. Tekniklerin öğretiminde konuyu teorik olarak anlatıp uygulamalı göstererek    kursiyerlerin de yapmalarını sağlar.
8.   Kursiyerler öğrendikleri teknikleri  kurs içinde ve dışında kullanmaya yönlendirilir.
9. Programın içeriğini genel ve özel amaçlar, konular, yöntem ve teknikler oluşturmaktadır. Konuların işlenmesinde kursiyerlerin eğitim düzeyleri ve gereksinimleri göz önünde tutularak mesleki gelişimlerinin yanı sıra meslek ahlâkı ve meslek kültürü de kazandırılır.
10.Programın sonunda öğretmene yol göstermek amacıyla işlenen konunun amacına yönelik örnek işleniş ve ölçme soruları verilmiştir.  Öğretmen bunları çevre koşulları ve eğitim düzeylerine göre değiştirerek uygulayıp geliştirebilir.

GENEL AMAÇLAR

            Bu program kursiyerlerin;

1. Tüketici yasasının amaçlarını kavramalarını,
2. Tüketici yasasından doğan haklarını kullanmalarını,
3. İyi tüketici olmanın kurallarını öğrenmelerini,
4. Üretim ve tüketim arasındaki denge unsurunu kavramalarını,
    amaçlamaktadır
KONU DAĞILIM TABLOSU


KONULAR

SÜRE
 (SAAT)

A

TÜKETİCİNİN ÖZELLİKLERİ

10

B

TÜKETİCİ HAKLARI

25

C

KALİTE

15

Ç

TÜKETİCİ KURULUŞLARI

10

TOPLAM

60

ÖZEL AMAÇLAR
Bu programı yönetmeliğin belirlediği devam süresi içerisinde başarı ile tamamlayan her kursiyer:

1. Tüketici tanımı ve kapsamını kavrar.
2. Tüketici yasasını kavrar.
3. Tüketici yasasının amaçlarını sıralar.
4. Gelir gruplarına göre tüketiciyi sınıflandırır.
5. Tüketicinin özelliklerini kavrar.
6. Tüketici eğitimi ile ilgili bilgileri kullanır.
7. Tüketici yasasının kendisine tanıdığı hakları kullanır.
8. Tüketici psikolojisini kavrar.
9. Tüketiciyi korumak amacıyla kurulan örgütleri tanır.
10. İhtiyaç duyduğu ürünü, kaliteli ve doğru fiyata alır.
11. Tüketimin fizyolojik ve ekonomik durum olduğunu kavrar.
12. Satın aldığı ürünü tüketim sürecinde uygun ortamda muhafaza eder.
13. Aldığı ürünün standart amblemini  doğru okur.
14. Kalite kavramını anlar.
15. Toplam kaliteyi kavrar.
16. Tüketimde toplam kalitenin önemini kavrar.
17. Tüketici kuruluşlarını tanır.
18. Tüketici kuruluşlarıyla irtibat kurar.
19. İyi bir tüketici olmanın ülke ekonomisine katkılarını kavrar.

KONULARIN AÇILIMI

A. TÜKETİCİNİN ÖZELLİKLERİ
1. Tüketici
2. Tüketicinin Özellikleri
3. Sınıflandırma

B. TÜKETİCİ HAKLARI
1. Tüketicinin Yasal Hakları
2. Ülkemizde Tüketici Yasaları
3. Tüketici Yasası Uygulamaları

C. KALİTE
1. Kalite Kavramı
2. Toplam Kalite Yönetimi
3. Tüketimde Kalitenin Önemi

Ç. TÜKETİCİ KURULUŞLARI
1. Tüketiciyi Koruma Dernekleri
2. Tüketim Kooperatifleri
3. İlgili Bakanlıklar
4. Türk Standartları Enstitüsü

İŞLENİŞ

Dersin adı                            :Tüketici eğitimi.
Konu                                    :Ülkemizde tüketici hakları
Süre                                     :2 ders saati.
Yöntem ve Teknikler         :Anlatım, soru-cevap.
Araç-Gereçler                     :4077 Sayılı Tüketiciyi koruma yasası, TSE Standart
 Dergisi Sayı 460 Ankara. Nisan 2000.
Amaç                                 :Tüketici yasasını kavrar. Tüketici Yasasının amaçlarını
 sıralar.

                         

 ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKİNLİKLERİ

     Öğretmen, beraberinde sınıfa getirdiği Tüketiciyi Koruma Yasası metnini sınıfta okur. Konu ile ilgili  çeşitli dergi, broşür ve gazete makalelerinden örnekler verir. Yasanın uygulanması ve sonuçları hakkında yaşanmış olayları anlatır. Kursiyerlerden tüketici sorunları ile ilgili olarak karşılaştıkları olumsuzlukları anlatmalarını ister. Konu hakkında sorular sorar. Kursiyerlerden gelen cevapları dinler. Doğru cevapları pekiştirir, yanlış cevap verilmesi halinde ipuçları vererek öğrencilerin doğru cevabı bulmalarını sağlar. Öğretmen, daha önce uygulanmış tüketici yasalarını örnekler vererek açıklar. Bu yasalardaki aksaklıkları belirtir. Diğer ülkelerde uygulanan tüketici yasalarından örnekler verir. Broşür ve resimlerden faydalanır. Bunları kursiyerlerin görmelerini ve incelemelerini sağlar.

       Öğretmen, Tüketici Yasasının insanların kalitesiz ve bozuk ürün satan  kişilerden koruduğunu açıklar. Kursiyerlere soruları olup olmadığını sorar. Varsa soruları cevaplandırarak dersi bitirir.

DEĞERLENDİRME ETKİNLİKLERİ

            Kursiyerlerin amaçlarla edinecekleri bilgi ve beceri, uygulama ve gözlemlemeye ne derece ulaştıklarının belirlenmesine yönelik olmalıdır.  Öğretmen amaçlara yönelik olarak kursiyerlerin yorum, gözlem, kavrama, uygulama düzeyinde  kendi tarzlarını belirlemelerine yardımcı olabilir.
            Öğretmen kursiyerleri değerlendirirken ölçme sonuçlarıyla kursiyerlerin; sınıf içi etkinliklere katılımı, tutum ve davranışları, gözlem yapma, araştırma-inceleme, bilimsel düşünme, sahip oldukları ve sergiledikleri fikir zenginlikleri, sorumluluk alma, ekip çalışmalarına yatkınlıkları, edindiği bilgi ve bulguları paylaşabilme gibi özelliklerini göz önüne alarak başarıları hakkında karar verir.
.

ÖRNEK ÖLÇME SORULARI

 

    • 4077 Sayılı Tüketici Yasasının amaçlarını sıralayınız.
    • Kalite kavramını tanımlayınız.

    başa dön